De afgelopen jaren zijn er verschillende nieuwe politieke partijen opgericht in Spanje, met name “Vox”, die zich hebben afgesplitst van andere traditionele partijen. Deze ontwikkeling is te wijten aan de groeiende onvrede onder burgers tegenover de huidige politieke situatie en het gevoel dat er weinig verandering optreedt.
Een nieuwe spelversteller in Spanje
Vox is een rechtse partij die opgericht werd in 2013, maar pas daadwerkelijk aandacht trok na de Spaanse algemene verkiezingen van 2019. De partij behaalde onverwachts voldoende zetels om invloed te hebben in het parlement en is nu een belangrijke speler in de Spanse politiek.
Eerste beginselen
Vox De eerste vraag die sommigen zich stellen bij Vox, is wie of wat deze nieuwe partij is. Een manier om dit beter te begrijpen, is door te kijken naar de drie oprichters van Vox: Santiago Abascal, Toni Pérez en Irene Montero.
Abascal was vroeger lid van de rechtse Völkisch-Christelijke Unie van Spanje (UCDV), maar brak met deze partij vanwege zijn tegenstellingen over het Spaanse staatsmodel. Hij werd vervolgens lid van de traditionele conservatieve partij “Partido Popular” (PP).
Pérez was eveneens een tijd lang lid van PP en had verschillende functies gehad in lokale besturen.
Montero kwam eerder uit de linkse groep Podemos en trad af toen ze besefte dat deze coalitie niet haar waarheid zou kunnen brengen bij het gevestigde establishment.
Deze drie partijlidmaten maakten hun eigen weg vrij door te scheiden van andere politici. Abascal voerde de nieuwe koers aan met zijn geloof in de nationale identiteit, conservatieve principes en een strikte toepassing van wetgeving over immigratie.
Opvallende kenmerken
Het opvallen bij Vox is dat ze alle drie de grootste Spaanse partijen hebben afgescheurd: PSOE (Partido Socialista Obrero Español), PP, en Podemos. Voor Abascal was dit een middel om zijn streven naar nationale onafhankelijkheid te realiseren.
Wat betekent “Vox” eigenlijk?
De naam “Vox” verwijst naar het Latijnse woord voor ‘stem’. Het is duidelijk dat de partij zich wil profileren als stem van de Spaanse bevolking die voldoende gemaakte geloven op te roepen om wederom sturing aan Spanje’s politiek toe te passen.
Een andere interpretatie zou zijn, dat het Latijnse “Vox” in essentie een klinker staat voor “kwaadwil”, een metafoor die doet denken aan een niet-verantwoordelijk en onverwachts geveinsde uitdrukking van politiek verlangen.
Onderlinge botsingen met andere partijen
Vox’ inbreng had echter al gauw ernstige invloed op de Spaanse politiek. Enkele dagen voor het einde van 2019 reageerden PP en Podemos fel na een uitspraak door Abascal die een beroep deed tot moeilijke acties tegen voortvluchtigen die illegaal waren in Spanje.
Abascal had op dat moment nog maar net zijn partij gestart, maar had al wel een volgende stap voor ogen. Hij wilde met alle rechtelijke en politieke middelen de grenzen van het land weer herstellen zoals ze vroeger lagen voordat immigranten in heel groot getal Spanje verlieten.
Het gevolg was dat PP’s voormalige leider Rajoy zich hielp scharen rondom een door hemzelf ingediende amendement om Abascal, hij, niet zou steunen.
Vanuit de Spaanse rechtse coalitie PSOE, PP en Podemos werden er vervolgens opnieuw verschillende strategische plannen geschapen om hun invloed te vergroten. De spanning is zeer groot in Spanje nu, terwijl Abascal duidelijk zichtbaar heeft dat zijn bedoeling een afbraak van de Spaanse democratie was.
Abascal wilde met al deze moeilijkheden gewoon vooral “het land beschermd zien”. Deze opmerkingen leverden veel kritiek op en stopten niet tot er werd gefrankisch door de rechterlijke macht, maar Abascal ging verder zeggen dat het hem te maken is om een einde van zijn partijstichting en -voortzetting.
Vox’ ideeën werden beschouwd als extreem conservatief. Deze uitspraak kwam niet in de gaten bij links stemmers die al genoeg onvrede voelde met de PP (het traditionele christelijke establishment), PSOE, Podemos en ook Vox, na te zijn gestopt op een duidelijk wens om Spanje vanuit extreem rechtse kant het zadel afhanden.